Narzędzia:

3 grudnia 2021 r.

03.12.2021

„#prosteNGO. Perspektywy rozwoju organizacji pozarządowych – przeszkody prawne dla wolności zrzeszania się” to temat  konferencji Parlamentarnego Zespołu ds. Organizacji Pozarządowych i Społeczeństwa Obywatelskiego, która odbyła się 3 grudnia 2021 r. w Senacie. Patronat nad wydarzeniem objęli: Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych, Portal Organizacji Pozarządowych ngo.pl oraz Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie – Wydział Prawa i Administracji.

Otwierając konferencję, wicemarszałkini Gabriela Morawska-Stanecka podkreśliła, że społeczeństwo obywatelskie to klucz do demokracji, a jej istotę stanowi uczestnictwo obywateli w życiu publicznym. Jak mówiła, organizacje pozarządowe rozwijają się w wielu różnorodnych dziedzinach, ale łączy je jedno – działają nie dla zysku, a w interesie publicznym.  „Przyświeca im jeden cel – chcą zmieniać świat na lepsze” – powiedziała wicemarszałkini Senatu. Podkreśliła, że państwo demokratyczne dba o inicjatywy oddolne. „Tego państwa demokratycznego mamy jednak coraz mniej” – dodała.  W tym kontekście wskazała przejawy „ubezwłasnowolnienia społeczeństwa”, takie jak brak nieskrępowanego przepływu informacji między ustawodawcą a społeczeństwem, hamowanie energii społecznej zawartej w inicjatywach nieaprobowanych przez władze, brak transparentności i dyskryminacyjne traktowanie organizacji pozarządowych. Wicemarszałkini Gabriela Morawska-Stanecka zaznaczyła, że na całym świecie obserwuje się tendencję do zmniejszania funduszy dla NGO, a co za tym idzie do ograniczania ich wpływu na życie polityczne i społeczne. A przecież, według wicemarszałkini, to właśnie te organizacje walczą m.in. z wykluczeniem społecznym, o prawa kobiet i społeczności LGBT. Jak wskazała, środki podejmowane przez władze w walce z koronawirusem zostały wykorzystane do ograniczenia inicjatyw NGO i funkcjonowania społeczeństwa obywatelskiego. Unikano konsultacji społecznych, faworyzowano organizacje bliskie ideologicznie, psuto proces legislacyjny. Wicemarszałkini Senatu wezwała do usuwania barier, na które napotykają organizacje pozarządowe, co jest tym ważniejsze, że „jesteśmy w przededniu kolejnego cyklu wyborczego”.

W dyskusji wzięli udział liczni przedstawiciele organizacji pozarządowych działających  w Polsce. Tomasz Schimanek ze Stowarzyszenia Dialog Społeczny przypomniał, że zasady dialogu społecznego i pomocniczości są zapisane w konstytucji, a działające zgodnie z nimi organizacje pozarządowe stanowią podstawowy element społeczeństwa obywatelskiego, będący „fundamentem demokratycznego państwa prawa”.  Podkreślił też konieczność obrony obywateli przed nadmierną ingerencją państwa.

Piotr Frączak z Zespołu OFOP „Proste prawo dla NGO” stwierdził natomiast, że o wolności zrzeszania mówi się mało. Dlatego tym bardziej ważne jest to, że w tym zakresie występują niejasne przepisy, które można wykorzystywać przeciwko NGO i do ograniczania środków finansowych dla nich. Jego zdaniem władze dotują organizacje sobie sprzyjające, co tylko zaburza równowagę i deformuje prawdziwy obraz sytuacji.

Łukasz Gorczyński, także z Zespołu OFOP „Proste prawo dla NGO”, omówił długi proces rejestracji stowarzyszeń w Polsce, a jednocześnie poinformował, że od 2020r. trwają prace nad stworzeniem wzorca statutu organizacji pozarządowej (w tej chwili jest już przygotowana jego czwarta wersja). Zaapelował do administracji państwowej o przyspieszenie prac nad tym dokumentem. Obecny na konferencji wicedyrektor Departamentu Społeczeństwa Obywatelskiego w KPRM Tomasz Moliński wyraził poparcie dla uproszczenia procesu rejestracji stowarzyszeń.

Podczas konferencji podawano konkretne  przykłady przeszkód prawnych dla wolności zrzeszania się i rozwoju organizacji pozarządowych w Polsce. Magdalena Pękacka z Forum Darczyńców mówiła o „archaicznym i wąskim” zwolnieniu z CIT dochodów organizacji pozarządowych. Tomasz Pawłowski z Fundacji trzeci.org wskazał na wykluczenie niektórych typów klubów sportowych z możliwości pozyskiwania sponsorów, wynikające z „wadliwych” zapisów ustawy o sporcie. Rafał Kowalski z Ogólnopolskiej Federacji Organizacji Pozarządowych mówił o  braku przepisów zwalniających z PPK dla organizacji pozarządowych nieprowadzących działalności gospodarczej, wynikających m.in. z niedostrzeżenia różnicy między mikroprzedsiębiorcą a NGO. Rafał Dymek z Fundacji Schumana podsumował te wątki w dyskusji, wskazując, że polskie prawo staje się coraz bardziej skomplikowane, a „wybiórcze przepisy dotyczące organizacji pozarządowych poutykano w setkach różnych ustaw”.  

Przewodnicząca Parlamentarnego Zespołu ds. Organizacji Pozarządowych i Społeczeństwa Obywatelskiego posłanka Monika Falej na zakończenie konferencji wyraziła nadzieję na szybsze podejście administracji państwowej do rozwiązania problemów organizacji pozarządowych oraz na mniejszy poziom skomplikowania legislacji ich dotyczącej.   

 

 

Zobacz inne aktualności Przejdż do wszystkich aktualności

W Senacie o potrzebie równouprawnienia kobiet i mężczyzn w sporcie

Parytety, kwoty czy nowelizacja ustawy o równym traktowaniu to niektóre z propozycji rozwiązań służących równemu traktowaniu kobiet i mężczyzn w polskim sporcie.

Marszałek Senatu RP spotkał się z laureatami Olimpiady Historycznej Juniorów

Finał tegorocznego konkursu poświęcony był historii Izby Wyższej polskiego parlamentu w stulecie pierwszego posiedzenia Senatu II RP

Zespół ds. Spółki GetBack proponuje wzmocnienie systemu nadzoru finansowego

Propozycje legislacyjne Zespołu ds. GetBack zmierzają do obrony nieprofesjonalnych inwestorów